فردای کرمان ـ گروه فرهنگ و هنر: دکتر ابوالفضل رفیعپور، عضو هیاتعلمی دانشگاه باهنر کرمان با بررسی کاربرد مفاهیم ریاضی در هنر قالیبافی، ظرفیتهای این هنر اصیل ایرانی را برای پیوند میان آموزش ریاضی، فرهنگ بومی و زندگی روزمره تشریح کرد.
رفیعپور در نشست دوشنبه ۱۱ آبانماه در سالن اجتماعات پژوهشکده فرهنگ اسلام و ایران با اشاره به فاصله میان محتوای ریاضیات مدرسهای و تجربههای واقعی دانشآموزان، کمرنگ بودن نقش فرهنگ و زمینههای اجتماعی در برنامههای درسی را از چالشهای آموزش این درس دانست و تأکید کرد که بهرهگیری از ظرفیتهای فرهنگی و بومی میتواند به افزایش علاقه و انگیزه دانشآموزان و فهم عمیقتر مفاهیم ریاضی کمک کند.
به گزارش روابطعمومی دانشگاه شهید باهنر کرمان، وی در ادامه، با معرفی رویکرد «ریاضیات قومی» مطرحشده از سوی دیآمبروسیو، به بررسی شیوههای حضور و کاربرد مفاهیم ریاضی در فرهنگها و گروههای اجتماعی مختلف پرداخت و قالیبافی کرمان را نمونهای ارزشمند برای شناسایی پیوند میان دانش ریاضی و مهارتهای بومی معرفی کرد.
این استاد دانشگاه با اشاره به یافتههای پژوهش خود، به کاربرد تجربی مفاهیمی همچون اندازهگیری، نسبت و تناسب در فرایند بافت فرش گفت: قالیبافان با استفاده از ابزارهایی مانند نخهای نشانهگذاریشده، «پهنا» و «چارک»، ابعاد فرش را کنترل میکنند تا از تغییر نامتوازن طول و عرض آن جلوگیری شود؛ اقداماتی که بیانگر حضور عملی اصول اندازهگیری و هندسه در این هنر سنتی است.
رفیعپور همچنین جلوههای هندسی را از دیگر ابعاد ریاضیات در قالیبافی برشمرد و رعایت موازی بودن اضلاع، حفظ شکل مستطیلی قالی، استفاده از تقارن و دوران در نقشهها و محاسبه نسبت حاشیه به ابعاد فرش را از نمونههای آن عنوان کرد.
به گفته وی، نقشهخوانی، کدگذاری مکانی و استفاده از سرودهای محلی برای انتقال موقعیت گرهها و رنگها نیز نشاندهنده نقش حافظه فضایی و محاسبات ذهنی در مهارت قالیبافان کرمانی است.
وی در جمعبندی این ارائه، قالیبافی کرمان را ظرفیتی ارزشمند برای آموزش مفاهیم ریاضی دانست و تصریح کرد: استفاده از هنرها و فعالیتهای بومی در برنامههای درسی میتواند به افزایش انگیزه دانشآموزان، درک عمیقتر مفاهیم ریاضی و تقویت هویت فرهنگی آنان کمک کند.
نظر خود را بنویسید